Publication Code: Y93M

สารบัญ

สารบัญตาราง
สารบัญแผนที่
กิตติกรรมประกาศ

ภาค I    แนวทางและวิธีการศึกษา
 
 

บทที่ 1  แนวทางการศึกษาการเปลี่ยนแปลงสังคมและวัฒนธรรม
แนวคิดการพัฒนาไปสู่ความทันสมัย
แนวคิดเศรษฐศาสตร์ศีลธรรม
แนวคิดอื่น ๆ 
การศึกษาการเปลี่ยนแปลงของสังคมชาวนาชาวไร่ไทย
บทบาทของรัฐและทุนนิยมในการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมของชาวไร่ชาวนาไทย
สรุปแนวคิดในการศึกษาเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมของชาวไร่ชาวนาไทย
 
บทที่ 2 ข้อสังเกตเบื้องต้น :  จากการศึกษางานวิจัยเกี่ยวกับภาคใต้
สรุปงานวิจัยเกี่ยวกับภาคใต้ (จากการศึกษาเอกสาร)
ข้อสังเกตเบื้องต้น
แนวคิดในการศึกษาวิจัยภาคสนาม
การเลือกกรณีศึกษาและประเด็นพิจารณา
การเก็บข้อมูลและการรายงาน

ภาค II    การเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรมในสังคมชาวนาชาวไร่ : กรณีศึกษาต่าง ๆ
 
 

บทที่ 3 คลองตาล : จากนาข้าวสู่นากุ้ง (ชุมชนประมงชายฝั่งทะเลตะวันออก)
พัฒนาการทางเศรษฐกิจและสังคม
ยุคนาข้าวและการทำประมงพื้นบ้าน (ปี 2490-2513)
ยุคการทำนาข้าวแผนใหม่ และประมงพาณิชย์ (ปี 2514-2530)
ยุคนากุ้ง (หลังปี 2530)
พัฒนาการทางการเมือง
การปรับตัวของชาวบ้านคลองตาล

กลุ่มครอบครัวฐานะดี
กลุ่มครอบครัวฐานะปานกลาง
กลุ่มครอบครัวฐานะยากจน

ข้อสังเกตเกี่ยวกับการปรับตัวของครัวเรือนต่าง ๆ ในเงื่อนไขทางเศรษฐกิจการเมือง
ประมวลผลกระทบการเปลี่ยนแปลงในกรณีศึกษา "คลองตาล"
ระบบคุณค่า ค่านิยม และความคิดที่เปลี่ยนแปลงไป
 
บทที่ 4 อ่าวเล็ก : ชุมชนประมงทางชายฝั่งทะเลตะวันตก
พัฒนาการทางเศรษฐกิจและสังคม

ยุคดั้งเดิม (ก่อนปี 2484)
ยุคป่ายางและการทำประมงพื้นบ้าน (ปี 2484-2510)
ยุคผลิตเชิงพาณิชย์ : ยางพาราพันธุ์ใหม่ (ปี 2510-2522)
ยุคพาณิชย์พัฒนา (ปี 2523-2533)
ยุคนากุ้ง (ตั้งแต่ปี 2534)

พัฒนาการทางการเมือง
การปรับตัวของชาวอ่าวเล็ก

กลุ่มครอบครัวที่มีฐานะดี
กลุ่มครอบครัวที่มีฐานะปานกลาง
กลุ่มครอบครัวฐานะยากจน

ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการปรับตัวของชาวบ้าน
ลักษณะการปรับตัวของครอบครัวในกลุ่มฐานะต่าง ๆ ในบริบทพัฒนาการทางเศรษฐกิจของอ่าวเล็ก
ความผูกพันของคนในชุมชน และการเปลี่ยนแปลงของประเพณี
ระบบคุณค่า ค่านิยม และความคิดที่เปลี่ยนแปลงไป
 
บทที่ 5 บ้านทิวสน : ชุมชนประมง "นายู" ในจังหวัดปัตตานี
พัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2

การประมงพาณิชย์ยุคแรก (ปี 2490-2500)
การประมงพาณิชย์ยุคพัฒนา (ปี 2500-2520)
การเปลี่ยนแปลงทางสังคม : ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงเทคโนโลยี
ยุคทรัพยากรทางทะเลเสื่อมโทรม (หลังปี 2520)

การทำนากุ้งกุลาดำในหมู่บ้านและการเสื่อมสภาพของอดีตกำนัน
การขยายอำนาจรัฐหลังปี 2520 และบทบาทของ "ตัวกลาง"
การเปลี่ยนแปลงทางสังคม
การเปลี่ยนแปลงทางความคิดและค่านิยม
 
บทที่ 6 บ้านธารใสและตลาดน้อย : ชุมชนทำสวนและการค้าในตอนกลางของภาค
ลักษณะทางภูมิศาสตร์และการคมนาคม
การตั้งถิ่นฐานและลักษณะเศรษฐกิจและการเมืองก่อนสงครามโลกครั้งที่  2 
ลักษณะสังคมและวัฒนธรรมก่อนสงครามโลกครั้งที่ 2 
พัฒนาการทางการเมืองและเศรษฐกิจหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 

ยุคเข้าสู่ระบบตลาดและอำนาจรัฐ (ปี 2485-2505)
ยุคพัฒนาการทางการค้าและการต่อต้านอำนาจรัฐ (ปี 2505-2524)
ยุคเศรษฐกิจฟื้นฟูภายใต้อำนาจตลาดและรัฐ

ปัจจัยที่ส่งผลต่อทิศทางการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและการเมืองของตลาดน้อยและบ้านธารใส
การปรับตัวทางสังคมและวัฒนธรรมหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 
การปรับตัวทางเศรษฐกิจ :  การเปลี่ยนแบบแผนการผลิต
การปรับตัวทางสังคมและการเมือง : ครอบครัว เครือญาติและกลุ่มผลประโยชน์
พัฒนาการของการรวมกลุ่ม และความขัดแย้งระหว่างกลุ่ม
การเปลี่ยนแปลงโลกทัศน์ : ระบบความคิดและค่านิยม

ภาค III    บทสรุปจากกรณีศึกษา
 

บทที่ 7 การเปลี่ยนแปลงทางสังคมชาวไร่ชาวนาภาคใต้ในระหว่างทศวรรษ 2490-2530
พัฒนาการทางเศรษฐกิจในสี่ชุมชนภาคใต้หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 
บทบาทของคมนาคม (ถนนทางรถไฟและทางเรือ) ในฐานะเป็นกลไกพื้นฐานของรัฐและตลาด
ข้อสังเกตเกี่ยวกับกระบวนการตัดสินใจและใช้อำนาจในชุมชนหมู่บ้าน
สถานภาพและบทบาทของผู้นำท้องถิ่น (ผู้ใหญ่บ้าน/กำนัน)
การปรับตัวทางสังคมและวัฒนธรรม
ความหลากหลายและความสำคัญเฉพาะในอาชีพและความแตกต่างในฐานะทางเศรษฐกิจ
พัฒนาการทางเศรษฐกิจและการเมืองกับการปรับตัว
กลไกทางสังคมในการปรับตัว :  เครือญาติและผู้อุปถัมป์
ผลกระทบทางสังคมกับพัฒนาการทางเศรษฐกิจและการเมืองที่มาจากภายนอก
ข้อสังเกต