Publication Code: N26
คู่มือการใช้งานระบบสารสนเทศคุณภาพสิ่งแวดล้อมจังหวัด สมุทรปราการ
สมุทรปราการเป็นจังหวัดหนึ่งที่มีความสำคัญต่อการเศรษฐกิจของประเทศ เนื่องจากร้อยละ 14.3 ของมูลค่าการผลิตทางด้านอุตสาหกรรมของประเทศในปี 2534 เกิดขึ้นในจังหวัดสมุทรปราการ อย่างไรก็ตาม การดำเนินกิจกรรมทางเศรษฐกิจย่อมส่งผลให้เกิดปัญหามลภาวะตามมาอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ในสายตาของนักสิ่งแวดล้อมแล้ว GNP ไม่ได้หมายถึง Gross National Products แต่จะหมายรวมถึง Gross National Pollution ที่ควรจะนำไปหักออก GNP เพื่อสะท้อนถึงรายได้ที่แท้จริงของประเทศ
ปัญหามลภาวะที่เกิดขึ้นในจังหวัดสมุทรปราการเริ่มทวีความรุนแรงมากขึ้นในช่วงเวลาที่ผ่านมา ไม่ว่าจะเป็นปัญหาน้ำเน่า อากาศเสีย กากสารพิษ ขยะมูลฝอยตกค้าง ฯลฯ. คุณภาพสิ่งแวดล้อมที่แย่ลงอย่างมากนั้นเป็นเงื่อนไขพื้นฐานที่ผู้บริหาร และทุกฝ่ายจำเป็นต้องหันมาพึ่งพิงระบบข้อมูลเพื่อช่วยในการตัดสินใจ ในปัจจุบันนอกจากข้อมูลตัวเลขโดยทั่วไปแล้ว ข้อมูลเชิงพื้นที่หรือสารสนเทศเชิงพื้นที่ (Spatial Information) ได้มีบทบาทมากขึ้นในกระบวนการตัดสินใจ
ระบบสารสนเทศทางภูมิศาสตร์ หรือ Geographic Information System: GIS เป็นเทคโนโลยีที่จัดการข้อมูลเชิงพื้นที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และเป็นระบบที่ได้เปรียบมากกว่าการใช้แผนที่ทางกายภาพและข้อมูลในสมุดบันทึก เพราะมีความสามารถในการปรับปรุงให้สารสนเทศเชิงพื้นที่นั้นมีความทันสมัยอยู่เสมอ และสามารถในการรวบรวมเอาสารสนเทศประเภทต่าง ๆ กันเข้าจัดเก็บไว้ในชุดเดียวกัน มีความสามารถในการปรับปรุงสารสนเทศภูมิศาสตร์ที่มีการเปลี่ยนแปลงแล้วทำการผลิตเป็นแผนที่ ทำให้สามารถผลิตฐานข้อมูลเชิงพื้นที่แสดงแต่ละภาพของการเปลี่ยนแปลงได้อย่างต่อเนื่อง การวิเคราะห์และตรวจสอบข้อมูลจึงเป็นไป อย่างประหยัดและบรรลุผลอย่างรวดเร็ว ผู้ที่มีหน้าที่ตัดสินใจสามารถวางแผนแล้วเปรียบเทียบความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น โดยเปลี่ยนลักษณะของการวิเคราะห์ไปในแบบต่าง ๆ จะทำให้ได้ผลนำมาเสนอในหลายรูปแบบ ถ้าเป็นการทำด้วยวิธี manual แล้ว การเสนอผลงานในลักษณะนี้จะต้องเสียค่าใช้จ่ายที่สูงมาก นักวางแผนทุกวันนี้จึงสามารถจะใช้คำถาม จะเกิดอะไรขึ้นถ้า ได้ทำให้โอกาสของความเสี่ยงในความผิดพลาดจากการนำแผนนั้นไปปฏิบัติลดน้อยลง
ระบบการจัดเก็บข้อมูลคุณภาพสิ่งแวดล้อมจังหวัดสมุทรปราการ แบ่งได้เป็น 2 วิธี คือ
1. ตามระวางแผนที่ทหารมาตรส่วน 1:50,000 เช่น ขอบเขตจังหวัด การใช้ที่ดิน การวางผังเมือง คลอง เป็นต้น
2. การเก็บข้อมูลภาคสนามโดยใช้อีกรูปแบบหนึ่งของการรวบรวมสารสนเทศเชิงพื้นที่จากระยะไกล คือ Global Positioning System (GPS) GPS คือ ระบบที่ใช้ดาวเทียมในการกำหนดตำแหน่งพิกัดอ้างอิงทางภูมิศาสตร์ของสารสนเทศเชิงพื้นที่ทุกประเภทบนผิวโลก ซึ่งมีความแม่นยำสูงมากในการเก็บตำแหน่งที่ตั้งของโรงงานอุตสาหกรรม