Publication Code: A109

โครงการวิจัยอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลทราย: ลู่ทางการขยายการผลิตเพื่อเพิ่มการส่งออก

สารบัญ

สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทรายได้มอบหมายให้สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย ดำเนินการศึกษาในโครงการวิจัย "อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาล: ลู่ทางการขยายการผลิตเพื่อการส่งออก" โดยมีวัตถุประสงค์ดังต่อไปนี้ คือ

1. ศึกษาถึงความสำคัญของอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลที่มีต่อเศรษฐกิจของประเทศ   ทั้งในด้านรายได้ การส่งออก และการจ้างงาน และวิเคราะห์ศักยภาพและโอกาสที่จะขยายการผลิตและการส่งออกน้ำตาล
2. ศึกษาโอกาสและลู่ทางในการเพิ่มผลผลิตและประสิทธิภาพการผลิตอ้อยและน้ำตาลของไทย เพื่อให้บรรลุเป้าหมายที่จะให้ไทยมีส่วนแบ่งเพิ่มขึ้นในตลาดน้ำตาลของโลก   โดยจะศึกษาทั้งในด้านการปรับโครงสร้างการกำหนดราคาน้ำตาลในประเทศ เพื่อจูงใจให้มีการเพิ่มผลผลิตอ้อยและน้ำตาลและในด้านการเพิ่มประสิทธิภาพ และลดต้นทุนการปลูกอ้อยและการผลิตน้ำตาล   ซึ่งจะพิจารณาทั้งปัจจัยทางกายภาพ (เช่น พื้นที่เพาะปลูก น้ำ) การจัดการ (เช่น ปัญหาการขาดแคลนแรงงาน ปัญหาขนาดฟาร์มของเกษตรกร ซึ่งไม่เอื้ออำนวยให้นำเครื่องทุ่นแรงมาใช้ และการใช้ทรัพยากรในการสนับสนุนการวิจัยปรับปรุงพันธุ์อ้อย) และปัจจัยทางชีวภาพ (เช่น เป้าหมายการปรับปรุงพันธุ์อ้อย)
3. ศึกษาผลกระทบของการเปิดตลาดน้ำตาลทรายให้เป็นตลาดเสรีตามข้อตกลงของ WTO, AFTA และ APEC ที่มีต่ออุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลของไทย ทั้งในระยะสั้นและระยะยาว
4. จัดทำข้อเสนอแนะในรูปของ policy package เพื่อเสนอให้แก่คณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย

เค้าโครงของรายงานหลักและเอกสารวิจัย

รายงานหลักฉบับนี้ประกอบด้วยเนื้อหา 5 บทดังต่อไปนี้

บทที่ 1 : สรุปผลการศึกษาและข้อเสนอแนะ
บทที่ 2 : นโยบายการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตอ้อยและน้ำตาล
บทที่ 3 : ทางเลือกของระบบการกำหนดราคาและการแบ่งผลประโยชน์
บทที่ 4 : แนวทางการเจรจาการค้าเพื่อเปิดตลาดน้ำตาล และลู่ทางการขยายตลาดน้ำตาล
บทที่ 5 : แนวทางการปรับองค์กรในการบริหารและพัฒนาอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาล

นอกจากรายงานหลักแล้ว ยังมีเอกสารรายงานการวิจัยดังต่อไปนี้

• การศึกษาด้านประสิทธิภาพการผลิต มีรายงาน 7 เรื่อง ได้แก่
  • การวิเคราะห์การตอบสนองของอุปทานอ้อย โดย สมพร อิศวิลานนท์
  • รายงานการสำรวจภาคสนามเกษตรกร โดย วิโรจน์ ณ ระนอง และ อังคณา สุปริยศิลป์
  • พันธุ์อ้อยและการวิจัยด้านการปรับปรุงพันธุ์ โดย จารุวรรณ จันใส
  • การจัดสรรน้ำสำหรับอ้อย โดย ประชา คุณธรรมดี
  • การเก็บเกี่ยวอ้อยด้วยเครื่องจักรและแรงงานคน โดย วีรพัฒน์ เกียรติเฟื่องฟู
  • การศึกษาด้านโรงงานน้ำตาลและสินเชื่ออ้อย โดย วิโรจน์ ณ ระนอง และ สุวรรณา ตุลยวศินพงศ์
  • การศึกษาเรื่องโรคอ้อยและนโยบายการวิจัยและส่งเสริมด้านการผลิตอ้อย โดย นิพนธ์ พัวพงศกร และ ทสมัย เผื่อนปฐม
• การศึกษาเรื่องระบบการกำหนดราคาอ้อย และระบบแบ่งผลประโยชน์ 3 ฉบับ คือ
  • การแทรกแซงในตลาดอ้อยและน้ำตาล โดย อัมมาร สยามวาลา และ สุวรรณา ตุลยวศินพงศ์
  • ทางเลือกของระบบการกำหนดราคาและการแบ่งผลประโยชน์ โดย วิโรจน์ ณ ระนอง
  • ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) กับระบบแบ่งปันผลประโยชน์ในอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาล โดย วิโรจน์ ณ ระนอง
• ลู่ทางการขยายตลาดน้ำตาลและการเจรจาการค้าระหว่างประเทศ มีรายงานวิจัย 4 ฉบับ ได้แก่
  • Reductions in Sugar Protection โดย CIE
  • Sugar : The Taste Test of APEC โดย CIE
  • การเปิดตลาดน้ำตาลและแนวทางการเจรจาการค้าระหว่างประเทศ โดย วิโรจน์ ณ ระนอง (รายงานฉบับนี้ได้สรุปสาระสำคัญของรายงาน 2 ฉบับของ CIE เอาไว้ด้วย)
  • ลู่ทางในการขยายตลาดน้ำตาลทรายของไทย โดย วิโรจน์ ณ ระนอง

กรกฎาคม 2543